חזרה לדף הראשי של מכון מעלה אדומים tornar a la pajina prinsipal
del Instituto
חזרה לדף הראשי של אוצר הלשון הספניולית tornar a la pajina prinsipal del Trezoro
|
אוצר הלשון הספניולית (לאדינו) לדורותיה – המילון המקיף ההיסטורי חיפוש במילון לפי סדר אלפביתי |
|
Trezoro
de la Lengua Djudeoespanyola (ladino) a traves de las
Epokas - Diksionario amplio istoriko Bushkida dentro del diksionario Segun el orden alfabetiko |
ערכים ראשיים
Entradas prinsipales
|
תרגום אנגלי |
פירוש |
תעתיק עברי |
ערך |
מפתח |
|
traduksión inglez |
esplikasion |
transkripsión ebrea |
entrada |
indeks |
|
to make puff pastry |
הכין בצק עלים |
אפ'וז'אלדאר |
afojaldar v. | |
|
|
|
אמוחאדו ר' אמוז'אדו |
amohado cf. amojado | |
|
wet, moist |
רטוב, לח |
אמוז'אדו |
amojado adj. | |
|
humidity, wetness |
לחות, רטיבות |
אמוז'אדורה |
amojadura f. | |
|
to wet, to moisten |
הרטיב, ליחלח |
אמוז'אר |
amojar v. | |
|
angry, upset, irate; insulted |
כעוס, רוגז, כועס, נרגז, זועף; נעלב |
אנוז'אדו |
anojado (port.) adj. | |
|
to anger, annoy, to bother, to cause grief, disturb, interrupt, to tease |
הכעיס, הרגיז, הטריד, צער, הפריע, הקניט |
אנוז'אר |
anojar (port.) v. | |
|
to get angry, to get mad; to be insulted |
התרגז, התכעס; נעלב |
אנוז'ארסי |
anojarse (port.) v. refl. | |
|
|
|
אנוז'אר ר' אנוז'אר |
anujar cf. anojar | |
|
unde observation; under the influence of the evil eye |
תחת תצפית; תחת עין רעה |
אאוז'אדו |
aojado adj. | |
|
to cast an evil eye |
להטיל עין רעה |
אאוז'אר |
aojar v. | |
|
|
|
ארוז'אל ר' אוריז'אל |
arojal cf. orejal | |
|
beggar |
קבצן |
אריקוז'אדור |
arrekojador m. | |
|
humid, wet, soaked with water |
לח, רטוב, ספוג מים |
ארימוז'אדו |
arremojado adj. | |
|
wetting, dipping, soaking with water |
הרטבה, הטבלה, הספגה במים |
ארימוז'אמיינטו |
arremojamiento m. | |
|
to wet, to dip, to moisten, to soften with water |
הרטיב, הטביל, לחלח, ריכך במים |
ארימוז'אר |
arremojar v. | |
|
|
נרטב, התרטב |
ארימוז'ארסי |
arremojarse v. refl. | |
|
wit; accurate response; a hint that draws attention to a particular detail, new knowledge, scoop |
חידוד; מענה קולע; רמיזה המפנה תשומת לב לפרט מסויים, ידיעהחדשה, סקופ |
ארוז'אדה |
arrojada f. | |
|
discarded, drop; exiled, expelled, confiscated, ostracized; abandoned, rejected |
מושלך, זרוק; גולה, מגורש, מורחק, מסולק, מוחרם, מנודה; זנוח, דחוי |
ארוז'אדו |
arrojado adj. | |
|
in athletics: thrower; arrogant; a drinker (who can drink a lot without getting drunk) |
באתלטיקה: מְיַדֶּה, מטיל; שחצן; שתיין (שמסוגל לשתות הרבה בלי להשתכר) |
ארוז'אדור |
arrojador m. | |
|
throwing; rejection |
הטלה, זריקה, השלכה;דחיה |
ארוז'אמיינטו |
arrojamiento m. | |
|
to expel, to remove; to repel, to throw, to cast, to reject; to emit; to drink without getting drunk; to fire |
גרש, סילק; הדף, זרק, יידה, השליך, הטיל, דחה; פלט; גרש; שתה בלי להשתכר; פיטר |
ארוז'אר |
arrojar v. | |
|
to throw himself; to risk; to come incidentally (to appear somewhere infrequently); to risk one's life |
השליך עצמו; הסתכן; הזדמן (הופיע במקום כלשהו לעתים רחוקות); השליך נפשו מנגד |
ארוז'ארסי |
arrojarse v. refl. | |
|
splash |
התזה |
ארוז'אטינה |
arrojatina f. | |
|
|
|
ארונג'אדו ר' ארוז'אדו |
arrondjado cf. arrojado | |
|
|
|
ארונג'אמיינטו ר' ארוז'אמיינטו |
arrondjamiento cf. arrojamiento | |
|
|
|
ארונג'אר ר' ארוז'אר |
arrondjar cf. arrojar | |
|
|
|
ארונג'ארסי ר' ארוז'ארסי |
arrondjarse cf. arrojarse | |
|
whose leaves have been torn off (tree/book) |
שנתלשו עליו (עץ או ספר) |
דיספ'וז'אדו |
desfojado adj. | |
|
to tear out leaves (tree/book) |
תלש עלים (עץ או ספר) |
דיספ'וז'אר |
desfojar v. | |
|
to search for louses |
פלה כינים |
דיספייוז'אר |
despiojar v. | |
|
who was robbed, dispossessed |
ששולל, שנגזל, מנושל |
דיספוז'אדו |
despojado adj. | |
|
dispossessor |
מנשל |
דיספוז'אדור |
despojador m. | |
|
to deprive from, to rob, to dispossess, to strip |
שלל מ-, גזל, נישל, הפשיט |
דיספוז'אר |
despojar v. | |
|
|
|
דיספוייאדור ר' דיספוז'אדור |
despoyador cf. despojador | |
|
|
|
דיספוייאר ר' דיספוז'אר |
despoyar cf. despojar | |
|
who is no longer angry and in a bad mood |
שאינו כועס עוד וסר רוח |
דיזינוז'אדו |
dezenojado adj. | |
|
to help remove anger |
סייע להסיר את הכעס |
דיזינוז'אר |
dezenojar v. | |
|
stop being angry |
חדל לכעוס |
דיזינוז'ארסי |
dezenojarse v. refl. | |
|
to tear off leaves |
תלש עלים |
דיזוז'אר |
dezojar v. | |
|
to fill up with lice |
התמלא כנים |
אימפיוז'ארסי |
empiojarse v. refl. | |
|
|
|
אימפייוז'ינטיז'ארסי ר' אימפייוז'ארסי |
empiojintejarse cf. empiojarse | |
|
annoyed, angry |
נרגז, כעוס |
אינוז'אדו |
enojado adj. | |
|
|
|
אינוז'אר ר' אנוז'אר |
enojar cf. anojar | |
|
to wear glasses; to imagine seeing something; to confuse two things |
הרכיב משקפיים; דמיין שראה דבר מה; בלבל בין שני דברים |
אינטוז'ארסי |
entojarse v. refl. | |
|
|
|
איספוז'אדו ר' דיספוז'אדו |
espojado cf. despojado | |
|
|
|
איספוז'אמיינטו ר' דיספוז'אדו |
espojamiento cf. despojado | |
|
|
|
איספוז'אר ר' דיספוז'אר |
espojar cf. despojar | |
|
|
|
פ'ארוז'ה ר' פ'ירוז'ה |
faroja cf. ferroja | |
|
|
|
פ'ארוז'ה ר' פ'ירוז'ה |
faruja cf. ferroja | |
|
rust |
חלודה |
פ'ירוז'ה |
ferroja (port.) f. | |
|
|
|
פ'ירוזה ר' פ'ירוז'ה |
ferroza cf. ferroja | |
|
|
|
פ'ירוז'ה ר' פ'ירוז'ה |
feruja (port.) cf. ferroja | |
|
|
|
פ'וז'ה ר' אוז'ה |
foja cf. oja | |
|
|
|
פ'רוז'אלדה (1) ר' פ'ריז'אלדה |
frojalda (1) cf. frijalda | |
|
thin peel of vegetable which is separated while cooking (lentils, beans); leaves falling out of puff pastry |
קליפה דקה של ירק הנפרדת בעת הבישול (חימצה, עדשים, שעועית); עלים הנושרים ממאפה בצק עלים |
פ'רוז'אלדה (2) |
frojalda (2) f. | |
|
made from puff pastry |
עשוי מבצק עלים |
פ'רוז'אלדאדו |
frojaldado adj. | |
|
to peel (vegetable); to take off (skin of fish, chicken) |
קילף (ירק); פשט (עור של דג, עוף) |
פ'רוז'אלדאר |
frojaldar v. | |
|
|
|
פ'ורוז'ה ר' פ'ירוז'ה |
furuja (port.) cf ferroja | |
|
|
|
אינטירוגאר ר' אינטירוז'אר |
interrogar cf. interrojar | |
|
to interrogate |
שאל, חקר, בחן, תיחקר |
אינטירוז'אר |
interrojar (fr.) v. | |
|
|
|
אירומברי ר' פ'ירוז'ה |
irumbre cf. ferroja | |
|
heaviness, boredom; frustration; sadness, sorrow; hot flush (in women) |
כבדות, שעמום; תסכול; עצב, צער; גל חום (אצל נשים) |
קונגושה/קונגוז'ה |
kongosha/kongoja f. | |
|
to roll |
גלגל; התגלגל |
קונרוז'אר |
konrojar v. | |
|
|
|
לוז'ה ר' לוג'ה |
loja cf. lodja | |
|
soaking, wetting |
השריה, הרטבה |
מוז'אדה |
mojada f. | |
|
wet, humid |
רטוב, לח |
מוז'אדו |
mojado adj. | |
|
becoming wet, moistening |
התרטבות, הרטבה |
מוז'אדורה |
mojadura f. | |
|
soaking, wetting |
הרטבה, השריה |
מוז'אמיינטו |
mojamiento m. | |
|
to moisten, to wet |
הרטיב, לחלח |
מוז'אר |
mojar v. | |
|
to get wet |
התרטב |
מוז'ארסי |
mojarse v. refl. | |
|
(in a mocking tone:) moisture |
(בנימת לעג:) לחות |
מוז'אטינה |
mojatina f. | |
|
leaf; page |
עלה, טרף; דף |
אוז'ה |
oja f. | |
|
a look, a glance |
מבט, הצצה, מעוף עין, רפרוף |
אוז'אדה |
ojada f. | |
|
loop; eyepiece, lens |
לולאה; עינית, עדשה |
אוז'אל |
ojal m. | |
|
big and ugly eyes; eyes wide open |
עיניים גדולות ומכוערות; עיניים פקוחות לרווחה |
אוז'אנקוס |
ojankos m. pl. | |
|
|
|
אוז'יטאדה ר' אוז'אדה |
ojetada cf. ojada | |
|
pediculosis |
כינמת |
פיאוז'אמברי |
piojambre m. | |
|
damp, wet, soaked |
לח, רטוב, מושרה |
רימוז'אדו |
remojado adj. | |
|
wetting, soaking, moistening |
הרטבה, שריה, לחלוח |
רימוז'אדורה |
remojadura f. | |
|
wetting, moistening |
הרטבה, לחלוח |
רימוז'אמיינטו |
remojamiento m. | |
|
to wet, to moisten, to immerse in water |
הרטיב, ליחלח, הישרה במים, הטביל |
רימוז'אר |
remojar v. | |
|
|
|
רוז'אר ר' ארוז'אר |
rojar cf. arrojar | |
|
|
|
רונג'אר ר' ארוז'אר |
rondjar cf. arrojar | |
|
|
|
רונז'אר ר' ארוז'אר |
ronjar cf. arrojar | |
|
tired, with dark circles around the eyes |
מיוגע, עם עיגולים שחורים סביב העיניים |
טריזוז'אדו |
trezojado adj. | |
|
to tire |
עייף, ייגע |
טריזוז'אר |
trezojar v. | |
|
to be tired |
התעייף, התייגע |
טריזוז'ארסי |
trezojarse v. refl. |