חזרה לדף הראשי של מכון מעלה אדומים                             tornar a la pajina prinsipal del Instituto

   חזרה לדף הראשי של אוצר הלשון הספניולית    tornar a la pajina prinsipal del Trezoro

 

 



 

 

 

הצגת הערך
Prezentasion de la entrada

 

470490 ערך מספר

entrada numero 470490

travar v.

משך, הוציא, גרר, סחב, הוציא, משך (כסף), משך (בקסם); דמה ל-; סבל

to pull, to bring out, to drag, to carry, to pull (money), to pull (by magic); to resemble; to suffer

azer travar

לגרום סבל

To cause suffering

el Dio save lo ke tengo travado/lo ke travó mi alma

אלוהים לבדו יודע מה רב הסבל שעבר עלי

God alone knows how much suffering I have endured

esta kolor trava sovre lo vedre

הצבע הזה נוטה לירוק

This color leans toward green

esta ninya no trava

הבת הזו חסרת חן וקסם

This girl lacks charm and grace

este komer no me trava

התבשיל הזה אינו מושך אותי

This dish does not appeal to me

guezmo ke trava a la roza

ריח הדומה לריח ורד

A scent similar to roses

la grasia trava

החן מהווה גורם משיכה חזק

Charm is a strong attraction factor

la soba/el mangal no están travando bueno

האח/מחתת הגחלים פועלים בצורה חנוקה

The fireplace/ember shovel is choking / smoldering

los mezetes travan

המתאבנים פותחים את התיאבון

The appetizers whet the appetite

no la traves mas!

די להרים את האף - ותר סוף סוף לרצון הכלל!

Stop sticking your nose up - yield to the general will at last!

trava!

הסתלק! לך מכאן!

Get out! Go away from here!

travar a bedín (ebr.)/a djuzgo

להביא לדין

To bring to justice / stand trial

travar a lo korolado/korlado

צבעו נוטה לאדום

Its color leans toward red

travar a preto

לסבול, לעבור סבל

To suffer / go through hardship

travar adelantre

להמשיך להתקדם

To keep moving forward

travar agua (del pozo)

להעלות מים (מן הבור)

To draw water (from a well)

travar al padre

לדמות לאב

To resemble the father

travar arabas (t.)

לנחור

To snore

travar arko

לדרוך קשת

To draw a bow

travar atrás

לחזור בו, להתחרט; להחזיר, למשוך מ-

To back down / regret; to return / withdraw from

travar avante

לחיות על חשבון הזולת, לנצל מישהו

To live off others / exploit someone

travar avayá (t.)

לירות בצורה עיוורת; להפריח גידופים והאשמות לאוויר

To shoot blindly; fire off insults and allegations into the air

travar bandiera

הניף/העלה דגל

Raised / hoisted a flag

travar bueno

לשתות בשפע מבלי שתהיה ניכרת השפעה, מבלי לחוש בתוצאות

To drink heavily without showing any effect or suffering consequences

travar de famiya

לשאת את תווי ההיכר האופייניים למשפחתו

To bear the signature traits of one's family

travar de la banka

למשוך כסף מחשבון הבנק

To withdraw money from the bank account

travar de la kasha

למשוך כסף מקופת העסק

To withdraw money from the business till

travar de soy (t.)

לשאת את התכונות הפיזיות האופייניות למוצאו וייחוסו

To bear physical traits characteristic of one's lineage

travar de su djente

לשאת את התכונות האופייניות למשפחתו

To carry the characteristic traits of one's family

travar del kapital

למשוך כספים מן הקרן המושקעת בעסק

To withdraw funds from the invested capital of a business

travar el saludo

לחדול לברך מישהו לשלום (בעקבות מריבה)

To stop greeting someone (following a quarrel)

travar el vino de la bota

למשוך יין מן החבית

To draw wine from the barrel

travar estrechura

להיאבק במצוקה כלכלית

To struggle with financial hardship

travar fortuna

לעבור סופה; להתנסות בתהפוכות וגלגולים

To weather a storm; undergo twists and turns

travar i komer

לחיות מן היד אל הפה

To live hand to mouth

travar karrosa

להיות בעל עגלה

To own a cart / be a cart-driver

travar kavayo

לרכוב על סוס בגאון

To ride a horse proudly

travar kon kuedras

למשוך מישהו בניגוד לרצונו

To drag someone against their will

travar kon las manos

להתאוות שיעבור כבר הזמן ותגיע עתו של האירוע המיוחל

To yearn for time to pass so the anticipated event arrives

travar kon los dientes

להשיג משהו בקשיים מרובים; להמתין בחוסר סבלנות

To achieve something with great difficulty; wait impatiently

travar kuchiyo

לאיים בסכין, לשלוף סכין

To threaten with a knife / pull a knife

travar kyef (t.)

נהנה מ-, התענג על

Enjoyed / took pleasure in

travar la espada/el kuchiyo ensima de

לשלוף חרב/סכין כנגד; לאיים

To draw a sword/knife against someone; threaten

travar la indjuria por otro

לגונן ולעמוד לצידו של מי שפגעו בכבודו

To protect and stand by someone whose honor was damaged

travar la kuedra

למתוח את החבל - להפריז בדרישות; להשהות מאוד את ההיענות

To stretch the rope - push demands too far; delay response excessively

travar la lotería/rifa

להעלות בגורל

To draw lots

travar la mano

לצמצמם את ההוצאות; למשוך את היד, להתנער

To cut expenses; pull back one's hand / wash hands of

travar la nochada

לבלות את הלילה

To spend / stay the night

travar las palavras

לדבר לאט

To speak slowly

travar las palavras de la boka

למשוך מלים ממי שאינו נוטה לתת את המידע

To extract words from someone reluctant to share information

travar linias sovre el papel

לסרגל קווים על הדף

To rule lines on paper

travar los sielos abasho

(באירוניה:) להכביר תחינות ותחנונים

(Ironically:) To shower with pleas and entreaties

travar mekam (t.)

ליהנות משירה ומוסיקה

To enjoy singing and music

travar miamarim (ebr.)

לשתות מן המים המאררים - לסבול נוראות

To drink bitter waters - to suffer terribly

travar par'adientro

למשוך, למשוך פנימה

To pull / draw inward

travar par'afuera

לדחוף החוצה

To push outward

travar para atrás

לסגת אחורה

To retreat / step back

travar parás

למשוך כסף

To withdraw money

travar piadades

לשפוך תחנונים בתפילה

To pour out supplications in prayer

travar piedras

להשליך אבנים

To throw stones

travar por el braso

למשוך בזרוע בצורה אלימה

To pull someone's arm violently

travar provedá

להיות מוכה עוני, להיאבק בעוני

To be poverty-stricken / struggle with poverty

travar rachas

להעביר קו על החשבון, לבטל אותו, לרשום אותו כחובות אבודים

To draw a line over the account, cancel it, write it off as bad debt

travar redjá (t.)

לבקש בתחינה ותחנונים

To beg with pleas and entreaties

travar revolver/pistol

להחזיק מישהו באיומי אקדח; לירות כדור אקדח

To hold someone at gunpoint; to fire a pistol round

travar sar (ebr.)/travar ziyetes/zahmet (t.)

להתעצב

To become sad / grieved

travar sigarro/nargilé (t.)/pipa

לשאוף עשן סיגריה/נרגילה/מקטרת

To inhale cigarette/hookah/pipe smoke

travar tashak (t.)

להלעיג על

To mock / ridicule

travar tembla

להתחלחל

To shudder with fear / horror

travar tiros

לשיר שירי ניצחון, לחגוג הצלחה וניצחון בצורה ראוותנית

To sing songs of victory / celebrate success ostentatiously

travar tofek (t.)

לירות כדור מרובה

To fire a rifle bullet

travar traperas

לנעול חנות בסוף היום; להשעות את התשלומים

To lock up the shop at the end of the day; suspend payments

travar un chek

למשוך המחאה/שיק

To draw a check

travar una kamiala

להנפיק שטר חליפין

To issue a bill of exchange

travar yesurim (ebr.)

לגעת יסורים, לעבור רגעים קשים

To endure agony / pass through rough moments

travarla

להשהות את ההיענות, להעמיד פני סירוב; לישון בלי הפסקה

To delay answering / play hard to get; sleep non-stop

travarla por uno

לצדד במישהו

To side with someone



דיגומים מילוניים Enshemplos leksikales


a mucho travar la kuedra, se rompe (Nehama)

el kavayo trava la karrosa (Nehama)

por su padre no kieria venir, lo traví kon kuedras (Nehama)

la traví de la sesh de la tadre fina las diez de la manyana (Nehama)

travar un moble (Nehama)

el salado/el abutargo travan el viniko (Nehama)

trava para on­de ti (Nehama)

tener a kien tra­var (Nehama)

el tren trava a las dos (Moscona)



פתגמים Refranes


Sinyora mestra, enfili la alguja, yo la vo travar

Kada uno trave la kuedra para onde el

Al enforkado le trava la kuedra



שירה קלאסית ודרמה Poezia klasika i Drama


Travan sus kaveyos rezgunian su frente (Gaon, Poezias)

i serka d'eyos travo i metio una meza lustrada. (Odisea)

i de la sala salio, i la puerta travo por el mango (Odisea)



קופלאס Koplas


i travole gran retenbla, en ayuno se kedo; (Toledo, Koplas de Yosef)

por ke de las alturas traven tus bondades, Dio asentado en sia de peadades! (Im afes, Papo 1894)

I los mal'ahim se apresuran, i dolor i tembla les trava, i dizen: (Untane Tokef)

Ya me lo trusheron kon grande elbon; travolo de la siya kon grande travon: (El rey Nimrod)

para travar la urina una koza muy hanina. (Gizados de berendjena, siglo 18)

Bilbul grande se izo las kartas meldando, i komo el erizo se van detravando, (Zimrat 'ha-Arets, 1745)

Yeoshua muncho se atorvo, sus vestidos razgo i muncho se harvo, i los kaveos de su kavesa se los travo (Tarika, Shira Hadasha, Izmir 1861)

Zahmet muncho travaron ombres de konsensia / penaron kon muncha ardor i kon muncha sensia / i kon la pasensia / le pudieron arreglar / mos izieron alegrar / los buenos se gustaron / los negros se atristaron (La Amerika, 1911)

reada les travo de oyir estos biervos / la dezventura ke les hue al patri de eyos / aspros i dineros no le aprovecho / kon su mano lo echo/ no le izo hayre / se le hue el aire (manus. Teza, 1820)



ספרות תורנית Literatura relijioza


tomo un velo i se kovijo su kara i lo fue travando por las manos. (Meam Loez Bereshit)

I por esto fueron forsados, por la grande bondansa ke trava en si, de meterlo en la orasion de kada dia i afilu en Shabat i moed. (Lel Shimurim, 1819)

ke travan muncho zahmet los sinyores hahamim (ve-'Hohiah Avraam, Izmir 1877)

todos muestros guesos mos trava tenbla i muestro korason se dezlee i se dezaze (Tashlih, Mahzor Rosh a-Shana, Sal. 1876)

trava en el kastigerio non afloshes, guardala ke eya tus vidas (Meshivat Nefesh II, Const. 1754)



שאלות ותשובות Responsa


torno a salir dela mar i se travo de un remo del sandal i no lo desharon, se torno a fondarse otra ves i torno a salir (Rosh Mashbir I, Sal. 1821)

ke ansi un ayaktashi ke veniamos djuntos se echa afogar ke se arresvalo dela tierra ala mar i lo travimos i eskapo (Rosh Mashbir I, Sal. 1821)

ke mos travaron i mos kosto djeremet ke los toparon los djenisaros en Vardalosa a ditos muchachos (Bet David, Sal. 1740)



תנ"ך, משנה ומדרש Biblia, Mishna, Midrash


Travi de el i no lo deshi (Biblia, Const. 1873)

i travolo por su panyo por dezir: yaze konmigo, i desho su panyo en su mano i 'huyo i salio afuera (Biblia, Const. 1547)

en tienpo ke el koen gadol entrava por enkorvarse tres travavan en el; uno en su derecha, uno en su iksieda i uno en piedras buenas ([Mishnayot], Seder Maamadot, Viena 1821)

mijor ke traves en esto i tambien de esto no deshes a tu mano, porke temien del Dio saldra de todas eyas (Biblia, Viena 1841)

I travo David de sus vestidos, i los razgo; i lo mizmo izieron todos los varones ke estavan kon el. (Biblia, Const. 1873)

I Shimshon yazio asta la media noche; i a la media noche se levanto, i travo las puertas de la puerta de la sivdad, i los dos postes, i los arranko kon la serradura, i los pozo sovre sus ombros, i los suvio a la punta del monte ke esta enfrente de Hevron. (Biblia, Const. 1873)

Kuando agozare mi reluziente espada, i mi mano travare de djuisio, (Biblia, Const. 1873)

i era en la ora de sus alegrias, i se adjuntavan todos i travavan kada uno mujer de su kompanyero i en ija de su kompanyero la donzeya, i yaziyan kon eyas (Sefer 'ha-yashar, manus. sig. 17)

i travo en su mano ojas de datilares, i se asavento i enfechizo kon eyos sovre las aguas (Sefer 'ha-yashar, manus. sig. 17)



רומנים ועיתונות Novelas i Periodizmo


su ermano mas chiko era travado por la ermozura de las komidas servidas sovre la meza. (Banyos de sangre, 1912)

En el tiempo ke las aguas me travaron, me echi i me aporfundi kon muncha fuersa fina el dip de la mar i eskapi lo mas muncho de las kuedras i el fierro. (Asolado en la izla, 1881)

En travando esta fotografia, una doktora Palestiniana se serro la kara kuando se apersivio ke la estan fotografeyando. (Shalom, 2007)

Antes ke los marangos travaran los dos ultimos maderos, el se rondjo a la agua enfrente de la punta de la nave i la nave fue soltada en el agua djusto enfrente del lugar onde Leonidas era undido de kavesa. (Leonidas el nadador, 1911)

La levanto, la abasho, travo una vena, adjusto otra, apreto una de una parte, aflosho otra mas ayi i, aviendo bien, bien examinado, el disho: Pronto! Kuzid! (El muerto ke esta bivo, 1912)

'Un hamor travando otro'', murmureo Zaki. ''Vamos a trokar uno de los aznos'', le respondio Djoha (Otniel Hodja, 2002)

Un kavo de kuedra en su mano, travando detras de el a su azna, famoza i bien konosida por toda la sivdad. (Otniel Hodja, 2002)

Eyos estavan faziendo komo ke estavan mucho penando para travarla asta ke karar ke uno se kayó mezmo en basho de la fortaleza de la travada. (el Rizón, Salon. 1939)

travo de su sinturio el kuchiyo, suvio vagarozamente sovre el lecho i tapando kon la mano iskierda la boka del baron enfinko kon la mano derecha el kuchiyo en la garganta (El prove doktor, Const. 1904)

Valker travo un kashon de la meza de delantre, kito un portefolio, lo avrio, bushko entre algunos papeles i kito uno de eyos (El prove doktor, Const. 1904)

mil i kinientos kavayos travavan la karrosa i una ora despues nozotros arrivavamos en la kapitala (Guliver, Yerush. 1912)

Eya travo semplemente las manos i adjuntandolas komo por azer orasion [...] (Mujer kriminala, Tel Aviv 1954)

dos de entre eyos se avansan en travando sus kuchios (Gul Bahar, Tel Aviv 1953)

tomo la karta, la meldo de nuevo i estuvo travando siras kon kalem mavi debasho los pasajes sigientes (La linda Anjela, Tel Aviv 1953)

Es una espesia de manyetizmo ke trava al malazedor sovre el lugar de la malechuria es komo esto ke dizen ke ''la sangre lo travo'' (Matador de kriaturas, Yerush. 1908)



ספרות עממית Literatura popular


El rey travo la espada la kavesa le kortaria. (Blanka Flor)

Travo la suya espada i la kavesa le ay kortado. (Blanka Flor)

Ansi le disho al raton oye mi ermano en mi boz i toma una kuedra i atate los pies i yo te atare en mis pies i travare detras de mi. (Hidot de Izopeto)

Estuvieron peleando ariento de la agua. Este a travar i este a no kerer ir. (Hidot de Izopeto)

I kuando bushko por apartarse de eya, travo en el kon diziendo: (Sipure Noraot,1885)

i komo la prova, tomo de muevo el kerpeden i me travo otrun diente i este sano. (Sipure Sefarad)